Konsekwencje uzależnienia od nikotyny:
- Wzrost ryzyka zachorowania na choroby układu sercowo – naczyniowego ( np. zawał, udar mózgu).
- Wystąpienie chorób układu oddechowego ( np. choroby płuc).
- Zachorowania na nowotwory złośliwe (np. rak płuc, krtani, jamy ustnej i gardła trzustki).
- wystąpienia niepłodności oraz zaburzeń w przebiegu ciąży.
Wszystko co powinieneś wiedzieć związku
z UZALEŻNIENIEM OD NIKOTYNY- ZAPOZNAJ SIĘ
- NIKOTYNA – CO TO JEST?
Nikotyna to silne uzależniający alkaloid pochodzenia roślinnego,
występujący głownie w tytoniu, który działa jako substancja
psychoaktywna stymulująca ośrodkowy układu nerwowego.
Do mózgu dociera w ciągu 7 – 10 sekund, podnosząc tym poziom
dopaminy i adrenaliny, co daje uczucie koncentracji o odprężenia. - KONSEKWENCJE UZALEŻNIENIA OD NIKOTYNY !!!
❑ Wzrost ryzyka zachorowania na choroby układu sercowo
– naczyniowego (np. zawał, udar mózgu).
❑ Wystąpienie chorób układu oddechowego (np. choroby
płuc).
❑ Zachorowania na nowotwory złośliwe (np. rak płuc,
krtani, jamy ustnej i gardła trzustki).
❑ wystąpienia niepłodności oraz zaburzeń w przebiegu
ciąży. - UZALEŻNIENIE PSYCHICZNE OD NIKOTYNY
❑ Palenie staje się integralną częścią życia – po papierosa
sięgamy w każdym możliwym momencie ( poranna kawa,
stresie czy w towarzystwie).
❑ Palacz przypisuje nikotynie zdolność do rozładowania
napięcia, zmniejszenia stresu czy poprawy nastroju.
❑ Występujące obawy odstawienie: drażliwość, niepokój ,
zmęczenie, bezsenność czy myśli krążące o zapaleniu.
❑ Kojarzenie palenia jako budowanie relacji międzyludzkich
czy relaks. - UZALEŻNIENIE FIZYCZNE OD NIKOTYNY
❑ W momencie dotarcia do mózgu łączy się z receptorami
nikotynowymi co powoduje wyrzut dopaminy – tak zwany
,,hormon szczęścia’’.
❑ Regularne dostarczanie nikotyny zmienia strukturę mózgu,
zwiększa się tolerancja organizmu , który zaczyna potrzebować
większych dawek by czuć oczekiwany efekt.
❑ Nie dostarczenie nikotyny w odpowiednim okresie czasu
zaczyna powodować: silną chęć zapalenia, rozdrażnienie,
bezsenność, problemy z koncentracją czy zwiększony apetyt.
❑ Silne uzależnienie – TRUDNOŚCI W RZUCENIU - DLACZEGO WARTO RZUCIĆ PALENIE
✓ zmniejsza ryzyko zawału serca i udaru mózgu
✓ obniża ryzyko nowotworów (szczególnie raka płuca)
✓ poprawia oddychanie i wydolność fizyczną
✓ obniża ciśnienie tętnicze
✓ poprawia smak, węch i kondycję skóry
✓ chroni rodzinę przed biernym paleniem - DLACZEGO WARTO OD UZALEŻNIĆ SIĘ OD NIKOTYNY
❑ po 20 minutach do normy wraca ciśnienie krwi i tętno;
❑ po 8 godzinach spada poziom tlenku węgla;
❑ po 24 godzinach ryzyko ostrego zawału mięśnia sercowego
znacznie się zmniejsza;
❑ po 38 godzinach zmysły smaku i węchu zaczynają działać
normalnie;
❑ po okresie od 2 do 12 tygodni wzmacnia się układ krążenia i
poprawia kondycja fizyczna;
❑ po 1-9 miesiącach znika kaszel, poprawia się wydolność
układu oddechowego;
❑ po roku ryzyko zawału serca spada o połowę;
❑ po 5 latach ryzyko zachorowania na raka płuca, raka jamy
ustnej, krtani, przełyku zmniejsza się o połowę, obniża się
ryzyko wystąpienia udaru mózgu;
❑ po 10 latach ryzyko zachorowania na chorobę
niedokrwienną serca jest podobne jak u osoby nigdy
niepalącej;
❑ po 15 latach ryzyko zachorowania na raka płuca jest
podobne jak u osoby nigdy niepalącej. - KIEDY RZUCASZ – UŁATW SOBIE
PAMIĘTAJ
❑ BĄDŹ wyrozumiały dla samego siebie (np. mam prawo być
zmęczony);
❑ ZAPLANUJ sposobów zastąpienia odruchu palenia (np. popijanie
wody);
❑ Pozwól na WSPARCIE INNYCH OSÓB (bliskich lub np. przez
portale społecznościowe);
❑ ZWIĘKSZ aktywności fizyczną;
❑ ZMIEŃ DIETĘ np. więcej małych posiłków, picie większej ilości
płynów;
❑ ZAPLANUJ DZIEŃ.
UNIKAJ:
❑ osób palących, które nie respektująprawa innych do
niepalenia;
❑ sytuacji i osób, które silnie kojarzą się z paleniem;
❑ picia alkoholu;
❑ wszystkiego, co jest ZBYT i osłabi Twoją zdolność do walki z
samym sobą np. ZBYT zmęczony, ZBYT najedzony, ZBYT
podekscytowany - SKORZYSTAJ Z PROGRAMU ANTYNIKOTYNOWEGO DLA PACJENTÓW W PORADNI POZ WIM –PIB
Program obejmuje:
- Konsultacje medyczne
- ocenę stopnia uzależnienia od nikotyny
- wywiad zdrowotny
- pomiar ciśnienia, masy ciała i BMI
- ocenę gotowości do rzucenia palenia
- Indywidualny plan terapii
Może obejmować:- wsparcie motywacyjne
- poradnictwo behawioralne
- leczenie farmakologiczne (np. nikotynowa terapia zastępcza, leki na receptę)
- ustalenie daty zaprzestania palenia („Dzień Zerowy”)
- Wizyty kontrolne
- monitorowanie postępów
- wsparcie w trudnych momentach
- dostosowanie leczenia w razie potrzeby
Kto może skorzystać?
- osoby dorosłe palące papierosy lub używające e-papierosów
- pacjenci zadeklarowani do naszej przychodni POZ
- osoby chcące podjąć próbę rzucenia palenia
Jak przygotować się do wizyty?
- Zastanów się, dlaczego chcesz rzucić palenie.
- Przypomnij sobie wcześniejsze próby zerwania z nałogiem.
- Zanotuj przyjmowane leki.
- Określ sytuacje, w których najczęściej sięgasz po papierosa.
Zapytaj lekarza lub pielęgniarkę w naszej przychodni POZ o możliwość udziału w Programie Antynikotynowym.
Zadbaj o swoje zdrowie – decyzja o rzuceniu palenia to najlepsza inwestycja w przyszłość.
Pamiętaj
Uzależnienie od nikotyny jest chorobą przewlekłą. Nawet jeśli wcześniejsze próby były nieskuteczne – warto spróbować ponownie. Każda próba zwiększa szansę na trwały sukces.